De Verwarde Man uit Syrië

Verwarde man uit Syrië

Dick van der Meer Communicatie

Ik sprak een verwarde man uit Syrië. We waren op dezelfde bijeenkomst voor jonge kinderen. Hij begroette mij en legde tegelijk met een lichte buiging zijn hand op zijn hart. Een elegant, mooi gebaar eigenlijk, dacht ik.

Twee jaar geleden was hij met zijn vrouw en vier kinderen de ellende van de oorlog ontvlucht. Ik vond het indrukwekkend dat hij nu al zo goed Nederlands spreekt dat we moeiteloos een gesprek konden voeren. Zijn oudste dochter zit op de middelbare school, vertelde hij. Knap van die dochter, leek me.

In Syrië was hij zelf niet naar school gegaan en hij sprak daarom ook geen Engels, om maar iets te noemen. Hij was wel opgeleid als kleermaker. In Nederland kreeg hij een uitkering. Hij had zich bij de gemeente gemeld met de mededeling dat hij geen uitkering maar werk wilde. En nu mocht hij mee met de plantsoenendienst. Dat vond hij geweldig. En zijn vooruitzichten zijn goed, vertelde hij enthousiast. Ze zijn bezig hem klaar te stomen om zijn vak van kleermaker te kunnen gaan uitoefenen. Ondertussen volgt hij natuurlijk de inburgeringscursus. “Ik weet al best veel over mijn nieuwe land”, zei de Syriër, en noemde alle provincies op.

Nederlanders zijn erg aardig

De man deed me denken aan andere Syriërs die naar Nederland zijn gekomen, en aan Iraniërs en Irakezen hier. Bijna altijd positief ingestelde mensen, die graag vooruit en aan de slag willen. Ik dacht aan de vooroordelen waarmee ze vaak worden benaderd. “Nederlanders zijn erg aardig”, zei hij. “Nou…”, weifelde ik. “Laatst ging ik met de trein mee. Het was erg vol, en ik vroeg aan drie meisjes of ik bij hen mocht zitten. Een van de meisjes lachte vriendelijk, en zei dat het natuurlijk goed was. Dat zou in Syrië niet zijn gebeurd. Daar zouden ze nee gezegd hebben. Dat is toch aardig?”

“Ja, dat is het zeker. Maar niet álle Nederlanders zijn aardig hoor”, wierp ik tegen. “Nee”, erkende hij, “dat zal wel. Ik heb acht zussen, die zijn ook niet allemaal aardig”. Gevoel voor humor had hij ook al.

Drie mensen neergestoken

Ik dacht aan de verwarde man die onlangs in Den Haag drie mensen had neergestoken. En aan het NOS Journaal, dat een paar dagen erna opende met: “De man die in Den Haag drie mensen heeft neergestoken KOMT UIT SYRIE!.” Als hij uit België afkomstig was geweest, of uit Utrecht, was het nooit zo gebracht.

Of hij wel verward genoeg was, bleek een vraag die de discussie ging beheersen. Je bent gevlucht uit een oorlog die, zo hebben we in veel journaals kunnen zien, voor ons onvoorstelbaar is. Je bent fortuinlijk als je daar geen ernstig trauma door hebt opgelopen, of misschien met een trauma behoorlijk kunt omgaan. En dan vragen ze zich af of je wel verward genoeg bent als je op straat onbekende mensen neersteekt.

Tekens en klanken

“Nederlands verstaan en praten gaat wel goed”, vertelde de man, “maar schrijven vind ik heel moeilijk. Het is zo totaal anders. Welke tekens bij welke klanken horen, dat is echt heel verwarrend.”

In elke Syriër in Nederland zitten allerlei verhalen. Het is maar of je ze ook wil ontdekken. Daar mag een journalistiek medium als het NOS Journaal best wel wat meer voor doen.

Over de auteur

Dick van der Meer

Twitter

Als journalist bij de Haagsche Courant heeft Dick van der Meer 25 jaar de stad Den Haag en ommelanden verkend. Het organiseren van journalistiek werk en het operen in een complexe nieuwsomgeving zijn hem als lid van de hoofdredactie van de HC en later van het AD zeer vertrouwd geworden. Hij is iemand die zelf graag schrijft, maar ook ervoor zorgt dat de journalistieke en organisatorische processen goed lopen. Op basis van verwondering en het stellen van de juiste vragen wil hij bovendien de creativiteit in anderen en in zichzelf opwekken.